Ογδόντα χρόνια μετά τη λήξη του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου, το Ανώτατο Δικαστήριο της Νέας Υόρκης έδωσε στις 16 Ιουνίου 2026 στον έμπορο τέχνης Ντέιβιντ Ναχμάντ 30 ημέρες προθεσμία να παραδώσει τον πίνακα «Seated Man With a Cane» του Αμεντέο Μοντιλιάνι στον Φιλίπ Μαεστράτσι — εγγονό του Εβραίου Γάλλου εμπόρου Όσκαρ Στέτινερ, από τον οποίο το έργο κατασχέθηκε από τις ναζιστικές αρχές.

Ο Στέτινερ άφησε πίσω του τον πίνακα το 1939, πριν από τη γερμανική κατοχή (1940). Η συλλογή που παρέμεινε στο Παρίσι τέθηκε υπό ναζιστική διαχείριση και τμήματά της πωλήθηκαν σε δημοπρασία το 1944. Μετά τον πόλεμο, ο Στέτινερ επιχείρησε να ανακτήσει τα έργα του — και το 1946 κέρδισε γαλλική δικαστική απόφαση που διέτασσε την επιστροφή του πίνακα — αλλά το έργο είχε ήδη μεταπωληθεί και η εκτέλεση της απόφασης αποδείχτηκε αδύνατη. Πέθανε το 1948. Δεκαετίες αργότερα, ο εγγονός του άνοιξε ξανά τον φάκελο και προσέφυγε στα αμερικανικά δικαστήρια — μια διαδικασία που κράτησε περίπου δώδεκα χρόνια.

Ο πίνακας, αξίας περίπου 30 εκατομμυρίων δολαρίων σήμερα, αγοράστηκε το 1996 από τον Ναχμάντ αντί 3,2 εκατ. δολαρίων. Τον Απρίλιο του 2026, ο δικαστής Τζόελ Μ. Κοέν έκρινε ότι ο Στέτινερ ήταν ο νόμιμος ιδιοκτήτης και ότι «ποτέ δεν αποχώρησε εκούσια» από την κατοχή του έργου. Η απόφαση του Ιουνίου ορίζει την ακριβή προθεσμία παράδοσης.

Η νομική ομάδα του Ναχμάντ αμφισβητεί την απόφαση. Ισχυρίζεται ότι το έργο που κατασχέθηκε από τον Στέτινερ ήταν διαφορετικός πίνακας — μικρότερος, με σκουρόχρωμη παλέτα — επικαλούμενη μαρτυρίες αυτοπτών. Εξήγγειλε άμεση έφεση.

Η υπόθεση εντάσσεται σε ένα ευρύτερο, ακόμη ανοιχτό κεφάλαιο: χιλιάδες έργα τέχνης που κατασχέθηκαν από το ναζιστικό καθεστώς παραμένουν σε ιδιωτικές συλλογές και μεγάλα μουσεία, ενώ οι νόμιμοι κληρονόμοι αγωνίζονται δεκαετίες στα δικαστήρια για να αποδείξουν αυτό που η ιστορία ήδη γνωρίζει. Στη Νέα Υόρκη, τουλάχιστον, ένας από αυτούς τους αγώνες φαίνεται να φτάνει, επιτέλους, στο τέλος του.